Лъагъумыхъуныгъэ зыщIалъхьа бзэщ бзаджащIэхэм я Iэщэр

УФ-м и Журналистхэм я зэгухьэныгъэм и секретарь ­Шафир Тимур Налшык дэт Печатым и унэм щрикIуэ­кIащ видеоконференц. Абы хэтащ телевиденэм, газетхэм, журналхэм я редакторхэр, журналистхэр. 

Иджырей журналистикэм и Iэмалхэм, терроризмэмрэ экстремизмэмрэ я къару фIыцIэр къыщызэщIэрыуэ зэманым журналистым и къалэмыр зэригъэIэкIуэлъакIуэ­нум­рэ ар зытетыпхъэ хабзэхэмрэ тепсэлъыхьащ Шафир Тимур. Ар УФ-м и Жур­налистхэм я зэгухьэныгъэм и секретарщ, абы и дунейпсо къудамэм и унафэщIщ. Журналист IэщIагъэм иролажьэ илъэс 20 хъуа­уэ. Иракым, Палестинэм, Сирием, Суданым лэжьыгъэ щрихьэкIащ. 2019 - 2022 гъэхэм журналистхэм я дунейпсо федерацэм и вице-президенту щытащ. Урысей, хамэ къэрал хъыбарегъащIэ IэнатIэхэм ядолажьэ. ЩIэх-щIэхыурэ ирагъэблагъэ «1 канал», «Россия- 24», нэгъуэщIхэми. «Журналистика и медиарынок», «Воен­ный дипломат» къыдэ­кIы­гъуэхэм я редколлегием хэтщ. МГЛУ-м Коммуникацэ технологиехэмкIэ и кафедрэм и егъэджакIуэщ, иджырей жур­налистикэм теухуа щIэныгъэ лэжьыгъэ куэд итхащ. Политологиемрэ журналистикэмкIэ дерсхэр, зэIущIэхэр щIэх-щIэхыурэ къызэрегъэпэщ. «Управление международными организациями», «Практика демократического развития», «Терроризм и контртерроризм - сравнительная теория и практика» IуэхугъуэхэмкIэ IэщIагъэлIщ. 2019 гъэм Урысей ­Федерацэм и Президентым къыхуигъэфэщащ «ХъыбарегъащIэ IэнатIэхэм заужьыным хуищIа хэлъхьэныгъэм, илъэс куэд хъуауэ щIыхь пылъу лэжьыгъэм зэрыпэрытым папщIэ» щIыхь тхылъыр. 2024 гъэм ­УФ-м ЗыхъумэжыныгъэмкIэ и министерствэм «Дзэ Iуэхум епхахэр зэрызэдэлажьэр зэригъэбыдэм папщIэ» медалыр къыхилъхьащ. 
УФ-м и Журналистхэм я зэгухьэныгъэм и секретарыр япэщIыкIэ къытеувыIащ «неофашизм» жыхуаIэжым. 
- Журналистыр икъукIэ наб­дзэгубдзаплъэу щытын ­хуейщ. «Неофашистский нарратив» хужыпIэ хъуну къежьам и пэжыпIэр зэхигъэкIыфмэ, ар псалъэмакъым къызэрыхицIыхукI Iэмалхэм хуэIэзэмэ, и къалэнхэм пэлъэщынущ. Абы къыгурыIуэн хуейщ губжь зыщIэлъ псалъэмакъымрэ а псалъэмакъым щIагъыбзэ бзаджэ щIэлъу неофашистым къыщигъэсэбэпымрэ зэрызэхагъэщхьэхукI Iэмалхэр. Нео­фашистыр уэрамым дэткъым къыхуеджэныгъэ бзаджэхэр жиIэу кIийуэ. Абы жиIэркъым Iуэху фIей илэжьыну хуейуэ, зыгуэрым зэран хуэхъуну ехъуа­псэу - и гупсысэ мыхъу­мыщIэхэр егъэпщкIу. Иджы­рей неофашистым хьилагъэ шынагъуэ хэлъщ, уеблэмэ. Апхуэдэщ тхыдэм зыхуигъазэу, ар зэдзэкIауэ къигъэлъэгъуэну и ужь ихьэфынущ, псалъэм ­папщIэ. Абы щыгъуэми, щы­мыIа цIэ-унэцIэ гуэрхэр къигупсысынущ, езыр зытепсэ­лъыхьыну и ужь ит Iуэху еплъыкIэр абыхэм къагъэлъэгъуауэ щытауэ жиIэу. Е интернет каналыр къигъэсэбэпу хъыбарыпцI гуэрхэмкIэ цIыху­хэр игъэжэкъуэну иужь ихьэ­фынущ, цIыхубэм щабзыщI зы хьэдэгъуэдахэ гуэр къитIэщIауэ игъэIуфынущ. Журналис­тыр хуитщ псалъэмакъ нэпцI­хэр игу иримыхьыну, арэзы темыхъуэну, Iумпэм ищIыну. Ауэ абыкIи зэфIэкIыркъым  и къалэныр. БзаджащIэм цIыху­хэм яхиутIыпщхьэну зи ужь ит хъыбар нэпцIыр, абы къишэнкIэ хъуну лъагъумыхъуныгъэм­рэ зэгу­ры­мыIуэныгъэмрэ къэ­мыгъэхъуным зэрыщхьэпэным хущIэкъун хуейщ. Журнали­стым ­къицIыхуфу щытыпхъэщ неофашизмыр. Редакцэр хуэсакъын хуейщ къигъэлъагъуэ еплъыкIэм юридическэ къару щIэлъхьэным. Судым зэхигъэ­кIыным хунэмыс щIыкIэ «мыращ Iуэхум и пэ­жыпIэр» жыпIэу букъуэдииныр щыуагъэщ. «Зэ­ры­хуэдгъэфащэмкIэ» жыпIэу къыхэбгъэщ хъунущ е зи гугъу пщIы псалъэхэр жызыIар къэб­гъэлъа­гъуэ хъунущ, «мыпхуэ­дэм зэ­рыжиIэмкIэ» жыпIэу. 
Псом хуэмыдэу мыпхуэдэ гупсысэхэр къыщысэбэпынущ лъэпкъ куэд зыщыпсэу, дин зэтемыхуэхэр щызэрахьэ щIыналъэхэм. Зыщыщ лъэпкърэ зэрихьэ динкIэ зэтемыхуэхэм я зэхуакум гуапагъэрэ зэгу­ры­Iуэрэ дэлъхьэным хъыбарегъащIэ IуэхущIапIэхэр хэлIыфIы­хьыфынущ, - жиIащ абы. 
Тимур адэкIэ къытеувыIащ радикализацэр псом хуэмыдэу медиаутыкум къызэрыщы­зэщIэрыуэм, абы щхьэусыгъуэ хуэхъум. Къыхигъэщащ радикал-бзаджащIэм а жиIэм щыхьэт техъуэ дэфтэр гуэр зэи къызэримыгъэсэ­бэ­пыр. Абы и нэрыгъыр цIыхубэм я гупсысэр гъэутхъуэнырщ. 
- БзаджащIэхэм къагъэсэбэ­пыф медиаутыкум и Iэмалхэр. ЦIыхухэм я гупсысэм «ириджэгунырщ» нэхъыбэу зыхуейри, куэдрэ къайхъулIэу пхужыIэнущ. ЦIыхухэр гъэшынэным, гъэгубжьыным, гущыкI егъэ­щIыным йолэжь. Властым къигъапцIэу, игъэикIэу, хиутэну ­хуейуэ абыхэм къащигъэхъу­ным толажьэ радикалхэр. Мыбдежым бзаджащIэхэм я Iэщэ нэхъыщхьэр зэманрауэ жыпIэ хъунущ. ЗэшэзэпIэу цIыхухэм хаутIыпщхьа хъыба­рыпцIым егупсысыну е зэпалъытыну Iэмал ирамытын папщIэ, езыхэм я гупсысэ бзаджэхэр трагъэ­лъалъэ-тра­гъэ­лъалъэри, я фIэщ ящI. А псор цIыхум зэрызыхищIэн хуейуи иратыр дакъикъэ бжыгъэщ. Экстремизм хъыбарыр зэи щIэгъэбыдакъым дэфтэркIэ, абы къы­щыхьакъым «пэж» жыхуэтIэм щыщ. Дэфтэр гуэр къагъэлъагъуэ хуэдэу зыщащIым дежи, къыщIэщыжыр «дэфтэр» нэпцIщ, - жиIащ Шафир. 
АдэкIэ ар тепсэлъыхьащ «язык дегуманизации» жы­хуаIэм. Ари бзаджащIэхэр зы­хуекIуэ Iэмал шынагъуэщ. ЦIыхум и гущIэгъур фIэгъэ­кIуэдыным хуэунэтIащ бзаджащIэхэм я къарур. Iэщэ яIэ­щIэлъкъым абы щыгъуэм, ауэ Iэщэ папщIэу къагъэсэбэп бзэр. 
- Лъагъумыхъуныгъэ зыщIалъхьа бзэщ бзаджащIэхэм я Iэщэ фIыцIэр. Иджы девгъэплъыт: цIыхум ущепсалъэм деж жепIэ хъуным теухуауэ зы гъунапкъэ гуэр щыIэщ. БзаджащIэхэр мис абы йобакъуэ­ри, псалъэкIэ гъунэгъуIуэу бгъэ­дохьэ цIыхум. 
Ди зэманым зызыщытхъу­мэн хуей шынагъуэхэм теу­хуауэ журналистхэм гупсэхуу къепсэлъащ Шафир Тимур. КъБР-м и Журналистхэм я ­зэгухьэныгъэм и унафэщI Жыласэ Заурбэч видеозэIущIэм кърихьэлIахэм фIыщIэ яхуищIащ, абы  редакцэхэм зэ­рыщытепсэлъыхьынури къы­­хигъэщащ.