Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал университетым ЭлектроникэмкIэ, робототехникэмрэ акъыл IэрыщIымкIэ и институтым щекIуэкIащ ныбжьыщIэхэр IэщIагъэм щыхагъэгъуазэ зэIущIэ. ЕджапIэ нэхъыщхьэм и хьэщIащ «ДыгъафIэ къалэ» сабий академием щIэсхэр. ШколакIуэхэр щагъэгъуэзащ инженер IэщIагъэм и щэхухэм икIи технологие лъагэхэм я дунейм хашащ.
Мехатроникэмрэ робототехникэмкIэ кафедрэм и доцент Цей ФатIимэт ныбжьыщIэхэм яхутепсэлъыхьащ Урысейм инновацэ экономикэмкIэ и технологие лъагэ IэнатIэхэм папщIэ IэщIагъэлI Iэзэхэр, щIэупщIэ зиIэхэр гъэхьэзырыным хуэунэтIа институтым и егъэджэныгъэ лэжьыгъэм. Абы студентхэм щадж машинэухуэныгъэр, электроникэр, хъыбарегъащIэ шынагъуэншагъэр, робототехникэр, иджырей компьютер технологиехэмрэ микропроцессор системэхэм я программированиемрэ хузэпкърахащ хьэщIэхэм.
Студентхэм еджапIэм щаIэ зэфIэкIхэр ехъулIэныгъэхэмкIэ щIагъэбыдэ: институтым и студентхэмрэ аспирантхэмрэ щIэх-щIэхыурэ олимпиадэхэм щытокIуэ, УФ-м и Президентымрэ Правительствэмрэ, КъБР-м и Iэтащхьэм я стипендиехэм я лауреат мэхъу.
Студентхэмрэ щIэныгъэлIхэмрэ егъэджэныгъэ, щIэныгъэ лабораторэу 40-м щIигъу, инновацэ щIэныгъэ-егъэджэныгъэ центритIым щылэжьэну Iэмал яIэщ. Ахэр дунейпсо мардэм тет, технологие лъагэ зиIэ IэмэпсымэхэмкIэ къызэгъэпэщащ.
Къудамэм доктору 9-мрэ щIэныгъэхэм я кандидату 21-мрэ щрагъаджэ. Абыхэм яхэтщ УФ-мрэ КъБР-мрэ щIэныгъэмрэ техникэмкIэ щIыхь зиIэ я лэжьакIуэхэр, апхуэдэуи академие зэмылIэужьыгъуэхэм хэтхэр, Естественнэ щIэныгъэхэмкIэ Урысей академием къыщыщIэдзауэ Нью-Йорк щIэныгъэхэмкIэ и академиемкIэ иухыжу.
ЗэIущIэм и Iыхьэхэм ящыщ зыр ятеухуат, Цей ФатIимэт зэрыжиIауэ, дызыхуэкIуэ илъэс 50-м цивилизацэм и теплъэр зыубзыхуну унэтIыныгъэхэм.
«Робототехникэр зы IэщIагъэкъым, атIэ кластер псо мэхъу. Ар къэзыухахэр лэжьэфынущ инженер-конструктору, системэхэр зэхэзылъхьэ унафэщIу, компьютер инженеру, системнэ архитектору е R&D-инженер хъуфынущ. Институтыр быдэу ядолажьэ студентхэм практикэ щрагъэкIуэкI IуэхущIапIэ 45-м», - ягуригъэIуащ егъэджакIуэм школакIуэхэм.
«ДыгъафIэ къалэм» и 10-нэ классым щеджэ Данияр и гупсысэхэмкIэ къыддэгуэшащ:
- Сэ хуабжьу сигу ирихьащ инновацэхэмрэ робототехникэмрэ теухуауэ псалъэмакъ купщIафIэ зэрекIуэкIар. Апхуэдэу IупщIу къыщыбгурагъаIуэм, щыпхузэпкърахым деж зыгуэр къищIыным, а унэтIыныгъэмкIэ зэрызыбужьыным утрегъэгушхуэ. Сэ а IэнатIэм хуабжьу сызэрыдихьэхыр зыхызощIэри, аращ апхуэдизу щIысфIэгъэщIэгъуэныр.
10-нэ инженер-хъыбарегъащIэ классым щеджэ Софие:
- Си адэр инженерщ, си анэр математикщ, сызэрыцIыкIурэ точнэ щIэныгъэхэм гулъытэ нэхъ хуэсщIу сыкъэхъуащ. ЕтIуанэ классым сыщIэсу «ДыгъафIэ къалэм» робототехникэмкIэ гупжьейм сыкIуэн щыщIэздзам къызгурыIуащ си IэщIагъэр роботым, акъыл IэрыщIым епхауэ зэрыщытынур. ИлъэсихкIэ а унэтIыныгъэм зыхуэзгъэса нэужь, ИИ-р зэхэлъхьэным, технологиехэр гъэкIуэтэным, ахэр пхыгъэкIыным сыхуеджэну, срилэжьэну мурад сщIащ.
Апхуэдэ школакIуэ зэчиифIэхэм я щIэныгъэмрэ Iэзагъымрэ щыхагъэхъуэфынущ КъБКъУ-м ЭлектроникэмкIэ, робототехникэмрэ акъыл IэрыщIымкIэ и институтым. Аращ зи гугъу тщIы зэIущIэхэм хуэдэ къыщIызэрагъэпэщри.